04 Νοεμβρίου 2026

Μετέωρα.

Μπρος στον, παγκόσμια μοναδικό, γεωλογικό σχηματισμό τού «Πέτρινου Δάσους» των Μετεώρων, στο μαγικό αυτό τοπίο, γεννιούνται δύο ερωτήματα:
1. Πώς σχηματίστηκαν; και
2. Πώς είναι δυνατόν – όχι μόνο γιατί στους πρόποδές τους, στη σημερινή Καλαμπάκα, υπήρχε η αρχαία πόλη Αιγίνιον, αλλά και γιατί αυτός ο γεωλογικός σχηματισμός διακρίνεται από μεγάλη απόσταση είτε από τους ορεινούς όγκους δυτικά τής Καλαμπάκας είτε από νότια, λίγο μετά τα Τρίκαλα και την αρχαία Τρίκκη – κανένας συγγραφέας περιηγητής, των κλασικών αρχαίων ή των ρωμαϊκών χρόνων, να μην κάνει καμία αναφορά για αυτούς, και ιδίως μεταξύ αυτών που είχαν επισκεφτεί το μέρος;

Το δεύτερο είναι πραγματικά ανεξήγητο και θα έλεγα ότι οι τρομακτικές καταστροφές των αρχαίων μνημείων και έργων λόγου, οι οποίες λάβανε χώρα στους πρώτους αιώνες τής εκχριστιανισμένης ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, από ζηλωτές χριστιανούς, δεν είναι η απάντηση διότι είναι αδύνατο να μην είχε σωθεί κάποια μαρτυρία κάπου.

Το πρώτο όμως έχει απαντηθεί, τουλάχιστον ως προς την μακραίωνη διαδικασία σχηματισμού τους. Ο πρώτος που εξήγησε το πώς σχηματίστηκαν οι ψαμμιτικοί βράχοι των Μετεώρων ήταν ο Γερμανός γεωλόγος Alfred Philippson, 01.01.1864 – 28.03.1953, στην περίφημη εργασία του: «Thessalien und Epirus: Reisen und Forschungen im nördlichen», που δημοσιεύθηκε το 1897. Στα επόμενα χρόνια ακολουθήσανε πολλές έρευνες και δημοσιεύτηκαν εργασίες, οι οποίες προχώρησαν περαιτέρω την αρχική υπόθεση τού Alfred Philippson.
Από ό,τι φαίνεται λοιπόν, επιγραμματικά μπορούμε να πούμε πως, κάπου 25 με 30 εκ. χρόνια πίσω, στα κρίσιμα γεωλογικά χρόνια τής περιόδου μεταξύ Ανώτερου Ολιγόκαινου και Κάτω Μειόκαινου, για την ευρύτερη περιοχή τής σημερινής μεσογείου θάλασσας, λόγω τής τεκτονικής κίνησης προς το βορρά τής αφρικανικής πλάκας (που είχε ξεκινήσει να κινείται βόρεια ήδη από τη διάσπαση τής υπερηπείρου Γκοντβάνα, πριν από 140 με 150 εκ. χρόνια πίσω), στην περιοχή των Μετεώρων είχε σχηματιστεί μια ρηχή και στενή θάλασσα ή μεγάλη λίμνη, στην οποία εξέβαλε, για εκατομμύρια χρόνια, ένας μεγάλος ποταμός. Στην περιοχή, στο «δέλτα», που εξέβαλε, σωρευόντουσαν οι κάθε είδους φερτές ύλες: άμμος, χαλίκια, λάσπη και κροκάλες, οι οποίες στη ροή των αιώνων συγκολλούνταν σχηματίζοντας κώνους (δελτογενείς κώνοι). Οι πρόγονοι των σημερινών ψαμμιτικών βράχων*.
Με το πέρασμα των χιλιετιών το τοπίο άλλαζε καθώς ο ελλαδικός χώρος ανυψωνόταν (λόγω τής τεκτονικής κίνησης τής αφρικανικής πλάκας) και επίσης οι ορεινοί όγκοι διαμορφωνόντουσαν υπό την επίδραση τού νερού, του ανέμου και των εκροών λάβας αρχέγονων ηφαιστείων. Τα αρχέγονα: το ποτάμι και η ρηχή, στενή εκείνη θάλασσα ή λίμνη, ο ανεπανάληπτος εκείνος συνδυασμός, δεν υπήρχανε πια και οι «δελτοειδείς κώνοι» είχαν ανυψωθεί και μείνει να σμιλεύονται αργά, σε ρυθμούς μη αντιληπτούς από μας, από το νερό, του χιονιού και της βροχής, και τον αέρα ή να τεμαχίζονται και να κατακρημνίζονται τμήματά τους βίαια, από τα ανωτέρω αίτια, σε ακραίες συνθήκες μετεωρολογικών φαινομένων αλλά και τους σεισμούς.
Αυτό το υπέροχο και μοναδικό που βλέπουμε σήμερα, δεν είναι κάτι στατικό, αλλά μια στιγμή, για τα μέτρα τού κόσμου, σε ένα εξελισσόμενο, αέναο, γίγνεσθαι.

*Ο ψαμμίτης είναι ένα κλαστικό (από τη λέξη κλαστός, κλαστό: αυτό που έχει σπάσει σε θραύσματα) ιζηματογενές πέτρωμα που σχηματίζεται από τη συμπίεση και τη συνένωση κόκκων άμμου με χαλίκια και κροκάλες.





     

Δεν υπάρχουν σχόλια: