Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα kobayashi issa. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα kobayashi issa. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

15 Ιουνίου 2026

Πέντε (5) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]

老猫の蛇とる不承不承哉

the old cat
catches the snake...
grudgingly

η γερασμένη γάτα
πιάνει το φίδι
βαριεστημένα


.大柳蛇ともならで枯にけり

it's a big willow
not snakes...
winter withering

μεγάλη ιτιά
χωρίς φύλλα – χειμώνας 
μοιάζει με φίδια


.法の山や蛇も浮世を捨衣

temple grounds –
a snake too sheds
his worldly robe

δάπεδο ναού –
φίδι αφήνει
το γήινο ρούχο του


.蛇の穴阿房鼠が入にけり

into the snake's hole
O foolish
mouse

ένας ποντικός
στη φωλιά τού φιδιού
ο ανόητος


.蛇の衣おのれが目には見へぬやら

a snake's skin
but I wonder...
is it looking at me?

δέρμα φιδιού
αλλά αναρωτιέμαι
λες να με κοιτά; 


Πηγή: haikuguy.com - issa 

09 Δεκεμβρίου 2025

Δύο (2) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


.亡母や海見る度に見る度に

my dead mother--
every time I see the ocean
every time...

η νεκρή μου μητέρα –
κάθε φορά που βλέπω τον ωκεανό
κάθε φορά…

και μια πιο ελεύθερη απόδοση, προσαρμοσμένη στον κανόνα των 17συλλαβών, αλλά με αμβλυμμένη την ένταση συγκριτικά με  το κατά λέξη μεταφρασμένο:

στον ωκεανό
βλέπω – πάντοτε
τη νεκρή μου μητέρα 


.人の世や木の葉かくさへ叱らるる

the human world--
even raking leaves
brings a scolding

ανθρωπότητα –
και φύλλα να σκουπίσεις
σε επιπλήττουν

ανθρωπότητα –
και για φύλλα να γράψεις
σε επιπλήττουν

Το: かく – βλέπε την κατωτέρω ιστοσελίδα – σημαίνει
είτε γράφω (σύμφωνα με τον Lewis Mackenzie – The Autumn Wind,  1957, επανέκδοση 1984 – σχετίζεται να τη μητριά του και τη σκληρή συμπεριφορά της προς το πρόσωπό του) 
είτε σκουπίζω – μαζεύω (σύμφωνα με τον Shinji Ogawa* ενδέχεται να σχετίζεται με τον τρόπο με τον οποίο ως παιδί μάζευε και στοίβαζε ξερά φύλλα καθιστώντας τα για παράδειγμα δύσκολο να χρησιμοποιηθούν από τους γείτονες του ως καύσιμο). 

Πηγή: haikuguy.com-issa. 

* Ο Shinji Ogawa είναι σύγχρονος ποιητής και μελετητής του  χαϊκού, γνωστός για τα διορατικά του σχόλια, ιδιαίτερα στα έργα των Basho και Issa, συχνά επανερμηνεύοντας τα ποιήματά τους για να αποκαλύψει βαθύτερα νοήματα τα οποία σχετίζονται με τον ιαπωνικό πολιτισμό και ιστορία καθώς και τη βουδιστική έννοια τής προσωρινότητας.  

27 Μαΐου 2025

Τρία (3) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


.川中へ蚤を飛ばする旦哉
into the river
fleas are tossed...
sunrise

ο ήλιος ανατέλλει
και στο ποτάμι
ψύλλοι πετάνε


.夏山に洗ふたやうな日の出哉
it seems to wash
the summer mountains...
sunrise


το ξημέρωμα
λες και ξεπλένει
τα βουνά – καλοκαίρι!
 

.有明や十ばかり対に鳴く
sunrise –
ten deer couples
grunting their love


στο ξημέρωμα
δέκα ζεύγη ελαφιών
ερωτοτροπούν


Πηγή: haikuguy-issa. 

04 Σεπτεμβρίου 2024

Τρία (3) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


.夕陰のはらはら雨に団扇哉
evening shadows –
rain pitter-patters
on my fan

σκιές στο ηλιόγερμα –
σταγόνες βροχής
στη βεντάλια μου


.夕陰や連にはぐれてなく蛙
evening shadows –
separated from his friends
a frog croaks

σκιές στο ηλιόγερμα –
χωρίς φίλους του
μόνος κοάζει


.夕陰や清水を馬に投つける
evening shadows –
he throws pure water
on the horse

σκιές στο ηλιόγερμα –
βρέχει με νερό 
το άλογό του


Πηγή: haikuguy.com. 

14 Ιουνίου 2024

Πέντε (5) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


.暑き日に何やら埋る烏哉
in the hot day
what's buried there?
crow

καύσωνας – κοράκι,
τι ψάχνεις εκεί
να βρεις θαμμένο;


.暑き日の宝と申す小薮哉
a hot day's treasure
they say, little clump
of trees

μέρα καύσωνα –
ο θησαυρός της:
μικρή συστάδα δέντρων


.暑き日や爰にもごろりごろごろ寝
hot day –
here too everyone
curled to sleep

μέρα καύσωνα –
και εδώ όλοι
γυρισμένοι κοιμούνται

(σ.σ. σύμφωνα με το μεταφραστή στα αγγλικά, το ανωτέρω αναφέρεται σε βουδιστικό ναό. Τις πολύ ζεστές μέρες οι μοναχοί και οι επισκέπτες ξαπλώνουνε στην κεντρική αίθουσα και κοιμούνται. Ο Issa θεωρούσε πως είναι το μόνο σωστό πράγμα που πρέπει να κάνουμε όταν έχει πολύ ζέστη.)

 
.暑き日や棚の蚕の食休
hot day –
the silkworms take a break
from their eating

μέρα καύσωνα –
οι μεταξοσκώληκες
δεν ζητούν τροφή


.あつき日も子につかはるる乙鳥哉
even on a hot day
out for the children...
swallows

αν και καύσωνας
τα χελιδόνια
γυρνούν για τα παιδιά τους 



26 Απριλίου 2024

Πέντε (5) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


.塚の土いただひてふるしぐれかな

the grave's soil
welcomes its falling...
winter rain

ο κενός τάφος
καλωσορίζει…
χειμωνιάτικη βροχή


.痩土にぼつぼつ菊の咲にけり

in poor soil
little by little it blooms...
chrysanthemum

στο φτωχό χώμα
λίγο λίγο ανθίζει
το χρυσάνθεμο


.悪土の国とも見えぬ蛍哉

though a poor-soiled
province...
such fireflies!

φτωχό το χώμα
αυτού τού τόπου…
μα τι πυγολαμπίδες!


.今来たと土にかたればちる木の葉

just fallen
they posing as soil...
tree leaves

μόλις πεσμένα
παριστάνουν το χώμα
φύλλα των δέντρων 


.夕暮や土かたればちる木の葉

evening falls –
posing as soil
the fallen leaves

καθώς νυχτώνει
παριστάνουν το χώμα
πεσμένα φύλλα


Πηγή: haikuguy.com-issa 

21 Μαρτίου 2024

Δυο (2) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]

 
山猫も恋は致すや門のぞき

even the wild cat
looks for sex...
peeking in the gate
 
ως και η γάτα
ψάχνει έρωτα –
ρίχνει ματιές στην πύλη
 
 
.のさのさと恋をするかの蛙哉

enjoying your sex
so shamelessly?
frogs
 
μα πόσο αυθόρμητα
ευχαριστιέστε
το σεξ; – βατράχια*
 

*σύμφωνα με τον μεταφραστή από τα γιαπωνέζικα στα αγγλικά, David G. Lanoue (βλέπε την ιστοσελίδα http://haikuguy.com/issa/), με βάση τη λέξη κλειδί (όπως τη χαρακτηρίζει): のさ のさ, την οποία χρησιμοποίησε, ο Issa, και σε συνδυασμό με άλλα του χαϊκού, στο χαϊκού αυτό, εκφράζει ως ευτυχές το γεγονός ότι τα βατράχια απολαμβάνουνε τον έρωτά τους ανεπηρέαστα από τον άνθρωπο. Αυτό βεβαίως σήμαινε ότι τη λέξη «shamelessly» δεν μπορούσα να την αποδώσω ως «ξεδιάντροπα» ή «χωρίς ντροπή». Η λέξη «φυσικότητα» (σ.σ. ο πρώτος στίχος θα γινόταν: «με πόση φυσικότητα») θα ήτανε μάλλον καλύτερη, αλλά υπάρχει και ο κανόνας των 17συλλαβών. Η λέξη «αυθόρμητα» ελπίζω να μην προδίδει το νόημα.   
 

08 Ιανουαρίου 2024

Τρία (3) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


.墓手水御門の柳浴てけり

cemetery font –
the willow at the gate
washes its hands

μπρος στο νεκροταφείο –
η ιτιά στην πύλη
πλένει τα χέρια της*

ρίζες μιας ιτιάς
βουτούν στο νερό
μπρος στο νεκροταφείο

* με τον όρο «χέρια της» εννοεί «ρίζες της», οι οποίες καθώς βυθίζονται στο νερό, από κάποιο ρυάκι ή πηγή ή γούρνα δίπλα στην πύλη τού νεκροταφείου, το ρουφάνε. Το νερό είναι απαραίτητο για τη ζωή τής ιτιάς. Η αίσθηση, όπως διαβάζεται σήμερα τουλάχιστον, ότι η ιτιά ρουφά και ουσίες από την αποσύνθεση των θαμμένων, οι οποίες μεταφέρονται από το νερό καθώς αυτό περνά από τα χώματα τού νεκροταφείου, δίνοντας έτσι έμφαση στη συνύπαρξη και την εξάρτηση τής ζωής από το θάνατο και αντιστρόφως, είναι έντονη.      


.穏坊のむつきほしたり蓮の花

the cemetery guard
dries his loincloth...
lotus blossoms...

ο φύλακας τού νεκροταφείου
στεγνώνει την υφασμάτινη ζώνη τής μέσης του...
άνθη λωτού...


.隠坊が門もそよそよ青柳ぞ

at the cemetery guard's
gate too...
a green willow rustles

στο κτίριο τής ασφάλειας τού νεκροταφείου 
– πύλη επίσης –
μια πράσινη ιτιά θροΐζει

νεκροταφείο
πράσινη ιτιά
θροΐζει μπρος στην πύλη


Σημειώσεις:
Οι πρώτες αποδόσεις είναι «κατά λέξη». Οι επόμενες, στο πρώτο και το τρίτο, προσαρμοσμένες στον κανόνα των 17 συλλαβών. 
Τα ανωτέρω ποιήματα χαϊκού αποπνέουνε πολύ έντονα αφενός τη συνύπαρξη τής ζωής με το θάνατο και την αμοιβαία εξάρτηση τους αφετέρου τη συνέχεια τής ζωής (συνολικά στη γη) παρά τον αναπόφευκτο θάνατο των επιμέρους όντων. Αξίζει επίσης να τονιστεί, ότι, στο πρώτο και το τρίτο ρητά ενώ στο δεύτερο θα μπορούσαμε να το συμπεράνουμε, τα ποιήματα αναφέρονται στην είσοδο τού νεκροταφείου, στην πύλη και το κτίριο ασφαλείας εκεί (ακόμα και στο δεύτερο μπορούμε με σιγουριά να υποθέσουμε ότι η ζώνη στεγνώνεται στο πίσω μέρος του κτιρίου ασφαλείας στην πύλη), στο «όριο» (φαινομενικό και όχι ουσιαστικό) του χώρου των ζωντανών και αυτού των πεθαμένων, το οποίο όμως οι πρώτοι θα περάσουνε σίγουρα!
Στο δεύτερο, στον αναγνώστη, στη δύση, ίσως να ξενίζει ο τρίτος στίχος (σ.σ. άνθη λωτού…) αλλά θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι ο λωτός είναι πολύ σημαντικός, ως σύμβολο, στην ανατολική φιλοσοφία (αλλά και σε άλλες όπως της αρχαίας Αιγύπτου) και στο βουδισμό. Ο λωτός συμβολίζει τη διαρκή αναγέννηση τής ζωής και την καθαρότητα. Αναπτύσσεται σε βρώμικα ή και στάσιμα νερά, αλλά ο ίδιος παραμένει καθαρός. Είναι η ομορφιά που γεννιέται μες στη βρομιά και τη μόλυνση αλλά τις ξεπερνά. Πέρα από τη σαρκική, συμβολίζει και την πνευματική καθαρότητα τής ψυχής. Τον λωτό μπορεί να τον πλησιάσει μόνον ο άνθρωπος που έχει κατακτήσει τη σαρκική και την πνευματική καθαρότητα.

Πηγή πρωτότυπων: haikuguy.com-issa.

23 Δεκεμβρίου 2023

Έξι (6) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


.裸子が這ふけしの咲にけり

the naked child crawls--
the blooming
poppies

το γυμνό παιδί
σέρνεται – ανθοφορούν
οι παπαρούνες


.蚊所がくらしよいぞよ裸組

for the mosquitos
life is good...
a naked party

για τα κουνούπια
η ζωή είν’ ωραία
στο πάρτι γυμνών


.裸身や上手に浴びる寒の水

naked bodies
so gingerly bathe...
cold water

γυμνά σώματα
προσεκτικά λούζονται
στο κρύο νερό


.夕立の裸湯うめて通りけり

a cloudburst cools
his hot water...
naked bather

μπόρα – δρόσισε
το ζεστό νερό
του γυμνού κολυμβητή
 
.夕立や裸で乗しはだか馬

Rainstorm –
naked he rides
a naked horse

καταιγίδα – να!
γυμνός καβαλά
ένα άλογο γυμνό


.裸組裸かげんの夜寒かな

the naked party's
nakedness...
a cold night

στο πάρτι γυμνών
μια απέραντη γύμνια –
μια κρύα βραδιά


Πηγή: haikuguy.com.

10 Δεκεμβρίου 2023

Δυο (2) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]

.秋風や谷向ふ行影法師

autumn wind –
walking along the valley's cliff
my shadow

φθινοπωρινός άνεμος -
περπατώντας (κατά μήκος) στο χείλος τού γκρεμού τής κοιλάδας
η σκιά μου

λεβάντες* – γκρεμός
πάω το χείλος
η σκιά μου στο βάθος
 

.岩間やあらしの下の虫の声

among the crags
under the storm...
insects singing

ανάμεσα στις βαθιές σχισμές των κατσάβραχων
κάτω από την καταιγίδα…
έντομα τραγουδούν 

βροχή – στα βράχια, 
στις βαθιές σχισμές,
τα έντομα τραγουδούν

ή

καταιγίδα – στα βράχια, 
στις βαθιές σχισμές,
ήχοι εντόμων


Παρατηρήσεις:

Οι δεύτερες (ελεύθερες) αποδόσεις στα ελληνικά στο πλαίσιο τού κανόνα των 17 συλλαβών.

Οι αγγλικές μεταφράσεις τού David G. Lanoue.

*Λεβάντες: ευχάριστος ανατολικός άνεμος, ο οποίος δεν συνοδεύεται από ακραία καιρικά φαινόμενα και φυσάει το φθινόπωρο. Ξεκινά από τις παράλιες περιοχές τής ανατολικής μεσογείου προς τη νότια Ευρώπη: από τις ελληνικές ακτές μέχρι πέρα το Γιβραλτάρ. Εδώ ο όρος χρησιμοποιείται αφενός για την οικονομία των συλλαβών (με τρεις μόλις συλλαβές αποδίδεται ο όρος «φθινοπωρινός άνεμος») αφετέρου διότι το φθινόπωρο στην Ιαπωνία έχει γενικά ήπιο ευχάριστο κλίμα χωρίς ακραία φαινόμενα.  
 
Πηγή: haikuguy.com.  

28 Νοεμβρίου 2023

Ένα (1) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


in her cave the demon sleeps--
from morning on
autumn's last day


στη σπηλιά της η δαιμόνισσα κοιμάται *
από το πρωί
τελευταία μέρα τού φθινοπώρου


Πηγή: haikuguy.com. 

* πρόκειται για το θηλυκό δαίμονα «Momiji», που σημαίνει: «Φθινοπωρινά Φύλλα» ή «(το) Φθινόπωρο Φεύγει». Διαβάζοντάς το, και με δεδομένη την πληροφορία για το όνομα τής δαιμόνισσας, η εικόνα που μου σχηματίζεται μέσα μου είναι μιας αφύσικα ζεστής μέρας για τελευταία μέρα Φθινοπώρου. Ο μεταφραστής στα αγγλικά, David G. Lanoue, αναφέρει ότι το συγκεκριμένο haiku είχε τίτλο «Όρος Togakushi», το οποίο είναι βουνό στην επαρχία Shinano (πρόκειται για τη σημερινή Νομαρχία Nagano), το γενέθλιο τόπο τού Issa. Στο εν λόγω όρος, ο μύθος αναφέρει πως, ζει μια δαιμόνισσα, η Momiji. Ο μεταφραστής στα αγγλικά αναφέρει πως ο Issa εννοούσε ότι, τέλη φθινοπώρου, ακόμα και η δαιμόνισσα, σταμάτησε να ταξιδεύει και κοιμάται στη σπηλιά της.

Μια, στη φόρμα τού χαϊκού, ποιητική απόπειρα, εμπνευσμένη από τα ανωτέρω και την αρχαία ελληνική μυθολογία – εν προκειμένω με αναφορά στις νύμφες Ορεάδες, οι οποίες κατοικούσανε στα όρη, τα οποία προστάτευαν, η λατρεία τους γινότανε μες σε σπηλιές και συνδεόντουσαν με τη θεά Αρτέμιδα και τα συλλογικά τους ονόματα προερχόντουσαν από το όνομα τού όρους στο οποίο διέμεναν (όπως Κιθαιρωνίδες, Ελικωνιάδες, Δικταίες, κ.λπ. – πιο γνωστές ήταν οι Οινώνη, η οποία διέμενε στο όρος Ίδη τής Τρωάδας, η Βριτομάρτις, η Ηχώ, η Κυλλήνη, η Κυνοσούρα, η Πιτύς κ.λπ.) – είναι:   

η Ορεάδα
κοιμάται στη σπηλιά της –
αύριο «Χιονιάς» **

** Χιονιάς: παρατσούκλι τού Δεκέμβρη.

21 Νοεμβρίου 2023

Τρία (3) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]

.山桜松は武張って立にけり

mountain cherry blossoms--
the pine trees
stand guard

πάνω στο βουνό 
κερασιές ανθούν
τα πεύκα φρουρούν


.月涼しすずしき松のたてりけり

cool moon
and a cool pine tree
standing

κρύο φεγγάρι
κι ένα κρύο πεύκο
ακίνητα λες


.五寸釘松もほろほろ涙哉

a five-inch nail--
the pine tree
is weeping

μεγάλο καρφί 
ίσαμε πέντε ίντσες –
το πεύκο κλαίει



15 Νοεμβρίου 2023

Δυο (2) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]

犬と蝶他人むきでもなかりけり

the dog and the butterfly
not strangers
at all

ο σκύλος και η πεταλούδα
όχι ξένα
καθόλου

η πεταλούδα
και ο σκύλος δεν είναι
καθόλου ξένα



春立や四十三年人の飯

cherry blossom shade –
no one an utter
stranger

σκιά ανθών κερασιάς –
κανείς δεν είναι απόλυτα
ξένος

υπό τη σκιά
ανθισμένης κερασιάς
κανένας ξένος 


Παρατηρήσεις: Οι δεύτερες αποδόσεις στα ελληνικά στο πλαίσιο τού κανόνα των 17 συλλαβών.
Οι αγγλικές μεταφράσεις τού David G. Lanoue.

29 Νοεμβρίου 2022

Τρία (3) haiku τού Kobayashi Issa [小林 一茶, 15.06.1763 – 05.01.1828]


Even with insects—
some can sing,
some can’t.

μέχρι και στα έντομα 
κάποια τραγουδούν
κάποια δεν μπορούν


The snow is melting
and the village is flooded
with children.

το χιόνι λιώνει
και το χωριό πλημμύρισε
παιδικές φωνές
 

Mosquito at my ear—
does he think
I’m deaf?

κουνούπι στο αφτί μου
μήπως νομίζει
πως είμαι κουφός;


Πηγή (αντίστοιχα): 

22 Απριλίου 2015

Η σκιά μου αναμφιβόλως [Kobayashi Issa 小林 一茶, 15 Ιουνίου 1763 – 5 Ιανουαρίου 1828]

Η σκιά μου αναμφιβόλως
είναι πολύ καλά και χαίρει άκρας υγείας
τούτο το πρωινό στην πρώτη μέρα της ανοίξεως



Από το βιβλίο "Κλασσική Ιαπωνική Ποίηση" των Ελένη Ι. Ιωαννίδου και Γεώργιου Σ. Έξαρχου.